گذاشتن آشغال کنار درب ورودی منزل توسط همسایه
زندگی در آپارتمان یا ساختمان های چند واحدی گاهی با مشکلاتی مانند قرار دادن کیسه های زباله، ضایعات، کارتن یا سایر پسماندها در مقابل درب واحدهای دیگر همراه می شود. این رفتار علاوه بر ایجاد بوی نامطبوع و آلودگی، ممکن است موجب مسدود شدن مسیر عبور، ایجاد مزاحمت یا اختلاف میان همسایه ها شود. اما آیا هر بار قرار دادن زباله در مقابل درب منزل، جرم محسوب می شود؟
در موضوع گذاشتن آشغال کنار درب ورودی منزل توسط همسایه ابتدا باید مشخص شود زباله دقیقا در کجا قرار گرفته، چه مدت باقی مانده، آیا باعث مزاحمت یا آلودگی شده و آیا این رفتار به صورت عمدی و تکراری انجام می شود یا خیر. صرف قرار دادن موقت زباله در محل نامناسب، در همه موارد عنوان کیفری مشخصی ندارد، اما ممکن است با توجه به شرایط، مشمول مقررات مربوط به مزاحمت، آلودگی، سد معبر یا مقررات مدیریت ساختمان شود.
پاسخ وکیل: در گذاشتن آشغال کنار درب ورودی منزل توسط همسایه نمی توان بدون بررسی شرایط، صرفا از روی قرار گرفتن زباله، عنوان مجرمانه مشخصی را قطعی دانست. اگر رفتار همسایه موجب مزاحمت مستمر، آلودگی محیط، ایجاد خطر یا نقض مقررات ساختمان شود، می توان ابتدا از مدیر ساختمان درخواست جلوگیری از ادامه رفتار کرد و در صورت وجود شرایط قانونی، موضوع را از طریق مراجع صالح پیگیری نمود.
آیا همسایه موظف است زباله را در محل تعیین شده قرار دهد؟
در ساختمان های آپارتمانی، قسمت های مشترک و نحوه استفاده از آنها تابع مقررات قانون تملک آپارتمان ها، آیین نامه اجرایی و تصمیمات مجمع عمومی ساختمان است. بنابراین اگر ساختمان محل مشخصی برای قرار دادن زباله تعیین کرده باشد، ساکنان باید مقررات مربوط به استفاده از قسمت های مشترک را رعایت کنند.
قرار دادن زباله در راهرو، پاگرد، مقابل درب واحد دیگر یا ورودی ساختمان، در صورتی که برخلاف مقررات داخلی ساختمان یا موجب ایجاد مزاحمت برای سایر ساکنان باشد، می تواند از طریق مدیر یا هیئت مدیره ساختمان پیگیری شود.
اگر این رفتار به صورت مکرر انجام شود، بهتر است زمان و دفعات وقوع آن ثبت شود و در صورت امکان، موضوع در صورت جلسه ساختمان نیز منعکس گردد. این کار در آینده برای اثبات استمرار رفتار و اطلاع دادن رسمی به شخص متخلف مفید خواهد بود.
چه زمانی این رفتار می تواند عنوان مزاحمت پیدا کند؟
هر رفتار آزاردهنده ای لزوما جرم مزاحمت محسوب نمی شود. برای بررسی عنوان مزاحمت باید شرایط قانونی و ماهیت رفتار مورد توجه قرار گیرد. چنانچه قرار دادن زباله به نحوی باشد که استفاده متعارف از ورودی، راهرو یا سایر قسمت های ساختمان را مختل کند یا به صورت عمدی و مستمر برای ساکن دیگر ایجاد مزاحمت نماید، موضوع می تواند نیازمند بررسی حقوقی دقیق تر باشد.
برای مثال، اگر همسایه یک بار کیسه زباله را چند دقیقه مقابل درب قرار دهد و سپس آن را منتقل کند، معمولا نمی توان صرف این رفتار را به عنوان یک جرم قطعی تلقی کرد. اما اگر فردی به صورت مداوم و عامدانه کیسه های زباله را دقیقا مقابل درب واحد دیگری بگذارد، با وجود تذکرهای قبلی نیز رفتار خود را ادامه دهد و این اقدام موجب آلودگی و سلب آسایش شود، موضوع از نظر حقوقی اهمیت بیشتری پیدا می کند.
آیا می توان از همسایه به دلیل ایجاد آلودگی شکایت کرد؟
اگر زباله ها موجب انتشار بوی نامطبوع، تجمع حشرات، آلودگی یا ایجاد وضعیت زیان بار برای ساکنان شوند، امکان پیگیری موضوع وجود دارد. با این حال، مرجع و نوع اقدام به شدت و ماهیت آلودگی بستگی دارد.
در مواردی که موضوع به بهداشت محیط مربوط می شود، می توان از ظرفیت دستگاه های مسئول در حوزه بهداشت و مدیریت شهری نیز استفاده کرد. اگر مشکل در یک مجتمع مسکونی رخ داده باشد، تذکر رسمی مدیر ساختمان و ثبت موضوع در صورت جلسه نیز می تواند به حل اختلاف کمک کند.
نکته مهم این است که بهتر است شاکی به جای طرح ادعاهای کلی، دقیقا مشخص کند چه چیزی در چه تاریخی، در کدام قسمت ساختمان و برای چه مدتی قرار گرفته و چه پیامدی ایجاد کرده است.
برای اثبات رفتار همسایه چه مدارکی لازم است؟
در اختلافات همسایگی، اثبات تکرار رفتار و انتساب آن به شخص مورد نظر اهمیت زیادی دارد. اگر امکان تهیه دلیل وجود داشته باشد، بهتر است مدارک مربوط به هر مورد نگهداری شود.
- عکس از زباله های قرار گرفته در مقابل درب
- فیلم دوربین مداربسته ساختمان، در صورت وجود و امکان قانونی استفاده از آن
- شهادت ساکنان یا اشخاصی که موضوع را مشاهده کرده اند
- پیام های ارسال شده برای تذکر به همسایه
- صورت جلسه مدیر یا هیئت مدیره ساختمان
- گزارش مربوط به آلودگی یا خسارت، در صورت وجود
- مستندات مربوط به تکرار رفتار در تاریخ های مختلف
اگر دوربین ساختمان، قرار دادن زباله توسط شخص مورد نظر را ثبت کرده باشد، بهتر است تصاویر مربوط به زمان دقیق حادثه حفظ شوند. همچنین نباید برای تهیه دلیل، وارد حریم خصوصی همسایه شد یا اقداماتی انجام داد که خود موجب ایجاد مسئولیت قانونی شود.
اگر همسایه عمدا زباله را مقابل درب خانه بگذارد چه اقدامی کنیم؟
بهترین روش این است که ابتدا موضوع بدون درگیری و توهین پیگیری شود. در قدم اول می توان به شکل محترمانه از همسایه خواست زباله را در محل تعیین شده قرار دهد. اگر رفتار ادامه پیدا کرد، موضوع را به مدیر ساختمان اطلاع دهید و درخواست کنید تذکر رسمی داده شود.
اگر چند واحد ساختمان با این رفتار مواجه هستند، بهتر است موضوع در مجمع عمومی یا جلسه هیئت مدیره مطرح شود و تصمیم ساختمان درباره محل و زمان مناسب قرار دادن زباله مشخص شود.
در صورتی که رفتار ادامه دار باشد و شرایط قانونی لازم برای طرح دعوا یا شکایت وجود داشته باشد، می توان با جمع آوری مدارک لازم از مسیر قضایی یا مراجع اداری صالح اقدام کرد.
آیا مدیر ساختمان می تواند با همسایه متخلف برخورد کند؟
مدیر ساختمان اختیار نامحدود برای مجازات ساکنان ندارد. مدیر وظیفه اداره ساختمان و اجرای تصمیمات قانونی مجمع عمومی را دارد و نمی تواند شخصا برای همسایه جریمه کیفری تعیین کند یا او را از حقوق قانونی خود محروم سازد.
با این حال، مدیر می تواند در چارچوب وظایف خود، مقررات ساختمان را به ساکنان اعلام کند، موارد تخلف را ثبت نماید و در صورت وجود تصمیم معتبر مجمع عمومی، اقدامات لازم برای اجرای آن را انجام دهد.
اگر مشکل مربوط به استفاده نامناسب از قسمت های مشترک ساختمان باشد، مدیر می تواند موضوع را در جلسه ساختمان مطرح کند و از ساکنان بخواهد مقررات مربوط به نظافت و استفاده از مشاعات را رعایت کنند.
آیا برای این اختلاف می توان اظهارنامه ارسال کرد؟
بله، در مواردی که رفتار همسایه ادامه دار است، ارسال اظهارنامه می تواند یک اقدام مناسب برای اعلام رسمی اعتراض باشد. در اظهارنامه باید بدون استفاده از الفاظ توهین آمیز، رفتار مورد اعتراض، محل وقوع، دفعات تکرار و درخواست مشخص بیان شود.
برای مثال، می توان اعلام کرد که قرار دادن مکرر کیسه های زباله در مقابل درب واحد، موجب ایجاد بوی نامطبوع و اختلال در استفاده متعارف از مسیر ورودی شده و از مخاطب خواسته شود از تکرار این رفتار خودداری کند.
اظهارنامه به تنهایی به معنای اثبات جرم نیست، اما می تواند نشان دهد که شخص از اعتراض طرف مقابل و آثار رفتار خود مطلع شده است. اگر پس از آن رفتار ادامه پیدا کند، وجود چنین سابقه ای می تواند در ارزیابی وضعیت اختلاف مفید باشد.
نمونه متن اظهارنامه برای جلوگیری از قرار دادن زباله
در گذاشتن آشغال کنار درب ورودی منزل توسط همسایه می توان در صورت استمرار رفتار، اظهارنامه ای با مضمون زیر تنظیم کرد:
مخاطب محترم، با سلام؛ به اطلاع می رساند شما در چند نوبت اقدام به قرار دادن کیسه های زباله و پسماند در مقابل درب ورودی واحد اینجانب واقع در ... نموده اید. این اقدام موجب ایجاد بوی نامطبوع، آلودگی محیط و ایجاد مزاحمت در استفاده متعارف از مسیر ورودی شده است. با توجه به تذکرات قبلی و استمرار رفتار مذکور، درخواست می شود از قرار دادن هرگونه زباله در مقابل درب واحد اینجانب یا سایر قسمت های غیرمجاز ساختمان خودداری نموده و پسماند را صرفا در محل تعیین شده ساختمان قرار دهید. بدیهی است در صورت تکرار رفتار و استمرار مزاحمت، موضوع از طریق مراجع قانونی صالح پیگیری خواهد شد.
نام و نام خانوادگی ـ تاریخ ـ امضا
آیا می توان از مدیر ساختمان هم شکایت کرد؟
صرف اینکه مدیر ساختمان نتوانسته اختلاف میان دو همسایه را حل کند، معمولا به معنای ارتکاب جرم از سوی مدیر نیست. مدیر باید در محدوده اختیارات و وظایف قانونی خود عمل کند و نمی توان او را صرفا به دلیل اینکه یکی از ساکنان مقررات را رعایت نکرده، مسئول رفتار آن شخص دانست.
اما اگر مدیر در انجام وظیفه قانونی یا تصمیم معتبر مجمع کوتاهی کرده باشد، موضوع باید با توجه به مقررات مربوط به مدیریت ساختمان بررسی شود. برای مثال، اگر مجمع عمومی تصمیم مشخصی درباره نحوه جمع آوری زباله گرفته باشد و مدیر بدون دلیل از اجرای تصمیم خودداری کند، ساکنان می توانند موضوع را از مسیرهای پیش بینی شده در مقررات ساختمان پیگیری کنند.
در گذاشتن آشغال کنار درب ورودی منزل توسط همسایه معمولا اولین و کم هزینه ترین راه حل، حل موضوع از طریق مدیر و مقررات داخلی ساختمان است؛ اما اگر رفتار به مزاحمت جدی، آلودگی یا رفتار مجرمانه دیگری منتهی شده باشد، بررسی قضایی موضوع نیز ممکن است ضرورت پیدا کند.
اگر همسایه پس از تذکر همچنان زباله بگذارد چه کنیم؟
در صورت تکرار رفتار، بهتر است از اقدامات احساسی مانند درگیری، تهدید، توهین یا آسیب زدن به اموال همسایه خودداری شود. ابتدا مدارک مربوط به تکرار رفتار جمع آوری شود و موضوع به مدیر ساختمان اعلام گردد.
اگر ساختمان دارای آیین نامه داخلی یا مصوبه مشخص درباره محل قرار دادن زباله است، نسخه یا مفاد آن را بررسی کنید. سپس می توان موضوع را در جلسه ساختمان مطرح و نتیجه را صورت جلسه کرد. در صورت استمرار رفتار و وجود شرایط قانونی، ارسال اظهارنامه و در مرحله بعد مراجعه به مرجع صالح می تواند مورد بررسی قرار گیرد.
اگر رفتار همسایه صرفا ناشی از اختلاف درباره محل قرار دادن زباله باشد، حل اختلاف از طریق مدیر ساختمان معمولا سریع تر و کم هزینه تر از ورود مستقیم به فرآیند قضایی است. اما اگر هدف شخص ایجاد آزار عمدی یا مزاحمت مستمر باشد، باید موضوع با توجه به دلایل و شرایط پرونده به صورت حقوقی ارزیابی شود.
جمع بندی
قرار دادن زباله مقابل درب واحد دیگر همیشه به خودی خود جرم محسوب نمی شود، اما اگر این رفتار برخلاف مقررات ساختمان باشد یا موجب آلودگی، ایجاد مزاحمت، اختلال در استفاده از مشاعات یا ورود خسارت شود، امکان پیگیری آن وجود دارد. در گذاشتن آشغال کنار درب ورودی منزل توسط همسایه ابتدا باید نوع رفتار، دفعات تکرار، محل قرار دادن زباله و آثار ایجاد شده بررسی شود.
بهترین اقدام در مرحله نخست، تذکر محترمانه، اطلاع دادن به مدیر ساختمان و ثبت موضوع است. در صورت استمرار، تهیه عکس و فیلم، حفظ تصاویر دوربین، جمع آوری شهادت شهود و ثبت موضوع در صورت جلسه ساختمان می تواند اهمیت زیادی داشته باشد. ارسال اظهارنامه نیز می تواند به عنوان یک اقدام رسمی برای جلوگیری از تکرار رفتار مورد استفاده قرار گیرد.
در نهایت، در گذاشتن آشغال کنار درب ورودی منزل توسط همسایه نباید صرفا به دلیل وقوع یک اختلاف همسایگی، شخص مقابل را مجرم تلقی کرد. نوع اقدام قانونی باید متناسب با رفتار انجام شده و دلایل موجود انتخاب شود و در صورت وجود مزاحمت جدی، آلودگی یا نقض حقوق سایر ساکنان، موضوع از طریق مرجع صالح قابل پیگیری خواهد بود.